Advaita Vedanta

home > teksten > archief

Tegenstellingen

De manifestatie zoals we die kennen laat zich waarnemen in tegenstellingen. Licht en donker, hard en zacht, enzovoort. Je leeft bij de gratie van het tegendeel, om de drummer van mijn band eens te citeren. Dat spel van die tegendelen, wat je 'het leven' zou kunnen noemen, kan zeer interessant zijn om te volgen. Het kan natuurlijk ook oervervelend zijn soms. Af en toe zal de vraag: "Is dat alles?" misschien opdoemen. Op dat moment is een belangrijk punt bereikt.
"Je leeft bij de gratie van het tegendeel."

Wie leeft? Wat voor beeld heb je gevormd van diegene die leeft? Dat beeld, is dat degene die de tegenstellingen waarneemt, of behoort dat beeld zélf tot die tegenstellingen? Jong, oud, vriendelijk, onsympathiek, mooi, lelijk, slim, dom, allemaal denkbeelden over jezelf. Allemaal objecten in het bewustzijn dus, want ze worden waargenomen. Er moet een subject zijn, dat ook al deze denkbeelden waarneemt. Dit subject kan niet al die denkbeelden over jezelf zijn, want ook die worden waargenomen. De vraag die opkomt, is of dit subject wel kan worden waargenomen. Kan een oog zichzelf zien? Kan een oor zichzelf horen?

"Is dat alles?" Nee, de tegenstellingen zijn niet alles. Er is meer. Namelijk datgene waarin al deze tegenstellingen verschijnen. Je zou kunnen zeggen dat dit groter moet zijn dan datgene wat er in verschijnt, maar alle beschrijvingen die je er aan geeft, zijn slechts beschrijvingen, verwijzingen. Beschrijvingen en verwijzingen zitten aan de objectieve kant en worden (alweer) waargenomen.